“Nuôi con trong ống nghiệm” là cách gọi quen thuộc của nhiều người khi nhắc đến thụ tinh trong ống nghiệm (IVF – In Vitro Fertilization). Đây là một trong những phương pháp hỗ trợ sinh sản hiện đại, mang lại cơ hội có con cho nhiều cặp vợ chồng gặp khó khăn trong việc thụ thai tự nhiên.
Nội dung bài viết
Tuy nhiên, không phải ai cũng hiểu đúng về kỹ thuật này, quy trình thực hiện cũng như những trường hợp nên áp dụng. Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về IVF và những lưu ý quan trọng trước khi bắt đầu hành trình điều trị.
Nuôi con trong ống nghiệm là gì?
Thực tế, “nuôi con trong ống nghiệm” không phải là em bé được nuôi bên ngoài cơ thể người mẹ. Đây là cách gọi phổ biến của kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm (IVF).
Ở phương pháp này, trứng và tinh trùng được lấy ra khỏi cơ thể để thụ tinh trong điều kiện phòng thí nghiệm (lab), tạo thành phôi. Sau khi nuôi cấy và lựa chọn những phôi có chất lượng phù hợp, bác sĩ sẽ chuyển phôi vào buồng tử cung để tiếp tục quá trình mang thai.
Điều quan trọng cần hiểu là giai đoạn diễn ra trong phòng lab chỉ kéo dài trong thời gian tạo phôi và nuôi cấy phôi. Sau khi chuyển phôi thành công, thai nhi sẽ phát triển trong tử cung của người mẹ giống như một thai kỳ tự nhiên.
Quy trình nuôi con trong ống nghiệm (IVF)
IVF là một quy trình gồm nhiều bước liên tiếp, được cá thể hóa theo tình trạng sức khỏe sinh sản của từng cặp vợ chồng nhằm tối ưu cơ hội có thai.
Bước 1. Thăm khám và đánh giá ban đầu
Trước khi điều trị, cả hai vợ chồng sẽ được thăm khám và thực hiện các xét nghiệm cần thiết như:
- Đánh giá nội tiết sinh sản.
- Siêu âm buồng trứng và tử cung.
- Kiểm tra dự trữ buồng trứng.
- Phân tích tinh dịch đồ và các xét nghiệm liên quan.
Thông qua kết quả thăm khám, bác sĩ sẽ xác định nguyên nhân hiếm muộn và xây dựng phác đồ điều trị phù hợp.
Bước 2. Kích thích buồng trứng
Người phụ nữ sẽ sử dụng thuốc kích thích buồng trứng nhằm giúp nhiều nang noãn phát triển trong cùng một chu kỳ.
Trong suốt quá trình này, bác sĩ sẽ theo dõi bằng siêu âm và xét nghiệm hormone để đánh giá sự phát triển của nang trứng, đồng thời điều chỉnh thuốc khi cần thiết. Khi nang đạt kích thước phù hợp, người bệnh sẽ được tiêm thuốc kích thích trưởng thành noãn trước khi chọc hút.
Bước 3. Chọc hút trứng và lấy tinh trùng
Sau khoảng 34–36 giờ kể từ mũi tiêm trưởng thành noãn, bác sĩ sẽ tiến hành chọc hút trứng dưới hướng dẫn của siêu âm.
Đây là thủ thuật ít xâm lấn, thường được thực hiện dưới gây mê hoặc gây tê ngắn để giúp người bệnh cảm thấy thoải mái.
Cùng thời điểm này, người chồng sẽ lấy mẫu tinh trùng hoặc sử dụng mẫu tinh trùng đã được lưu trữ trước đó trong những trường hợp cần thiết.
Bước 4. Thụ tinh trong phòng lab
Sau khi thu nhận, trứng và tinh trùng sẽ được đưa vào phòng lab để tiến hành thụ tinh.
Hai kỹ thuật thường được áp dụng gồm:
- IVF cổ điển: Trứng và tinh trùng được đặt cùng môi trường nuôi cấy để tinh trùng tự thụ tinh.
- ICSI: Tiêm trực tiếp một tinh trùng vào bào tương của trứng, thường được chỉ định khi tinh trùng yếu hoặc có bất thường.
Nếu quá trình thụ tinh thành công, hợp tử sẽ tiếp tục phát triển thành phôi.
Bước 5. Nuôi cấy phôi
Các phôi được nuôi cấy trong điều kiện kiểm soát nghiêm ngặt từ 3–5 ngày hoặc lâu hơn tùy từng trường hợp.
Trong thời gian này, chuyên viên phôi học sẽ đánh giá chất lượng phôi theo các tiêu chí chuyên môn để lựa chọn phôi phù hợp cho chuyển phôi hoặc trữ đông.
Bước 6. Chuyển phôi
Phôi được chuyển vào buồng tử cung thông qua một ống catheter mềm, không cần phẫu thuật.
Thời điểm chuyển phôi được tính toán dựa trên sự phát triển của phôi và tình trạng niêm mạc tử cung nhằm tăng khả năng làm tổ.
Bước 7. Theo dõi sau chuyển phôi
Sau chuyển phôi, người phụ nữ sẽ được hướng dẫn sử dụng thuốc hỗ trợ hoàng thể và theo dõi theo lịch hẹn.
Khoảng 10–14 ngày sau chuyển phôi, bác sĩ sẽ chỉ định xét nghiệm Beta hCG để xác định có thai. Nếu kết quả dương tính, thai kỳ sẽ tiếp tục được theo dõi như một thai kỳ bình thường.
Những ai nên thực hiện IVF?
Không phải mọi trường hợp hiếm muộn đều cần thực hiện IVF ngay từ đầu. Tuy nhiên, đây là phương pháp được ưu tiên trong một số tình huống sau:
Các trường hợp thường được chỉ định
IVF thường được cân nhắc đối với:
- Tắc hoặc tổn thương hai vòi trứng.
- Hiếm muộn do yếu tố nam như tinh trùng ít, yếu hoặc bất thường.
- Hiếm muộn không rõ nguyên nhân sau thời gian điều trị nhưng chưa có thai.
- Phụ nữ lớn tuổi hoặc dự trữ buồng trứng suy giảm.
- Lạc nội mạc tử cung ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.
- Thất bại với các phương pháp hỗ trợ sinh sản khác như bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI).
Khi nào nên cân nhắc IVF sớm?
Ở một số trường hợp, chủ động thực hiện IVF sớm có thể giúp nâng cao cơ hội mang thai, đặc biệt khi:
- Dự trữ buồng trứng giảm.
- Tuổi người phụ nữ từ 35 trở lên.
- Đã điều trị hiếm muộn trong thời gian dài nhưng chưa đạt kết quả.
- Có bệnh lý sinh sản làm giảm khả năng thụ thai tự nhiên.
Việc lựa chọn thời điểm phù hợp nên được quyết định sau khi được bác sĩ chuyên khoa tư vấn và đánh giá toàn diện.
Những lưu ý quan trọng khi làm IVF
Chuẩn bị sức khỏe
Một cơ thể khỏe mạnh giúp nâng cao khả năng đáp ứng điều trị.
Cả hai vợ chồng nên:
- Duy trì chế độ dinh dưỡng cân đối.
- Ngủ đủ giấc và tập luyện phù hợp.
- Hạn chế rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích.
- Giữ tinh thần ổn định, hạn chế căng thẳng kéo dài.
Hiểu đúng về tỷ lệ thành công
IVF không bảo đảm thành công 100%.
Khả năng có thai phụ thuộc vào nhiều yếu tố như:
- Tuổi của người phụ nữ.
- Chất lượng trứng và tinh trùng.
- Nguyên nhân hiếm muộn.
- Chất lượng phôi.
- Tình trạng tử cung và nội mạc tử cung.
Việc chuẩn bị tâm lý và kỳ vọng phù hợp sẽ giúp người bệnh chủ động hơn trong quá trình điều trị.
Những rủi ro có thể gặp
IVF là kỹ thuật đã được áp dụng rộng rãi và có độ an toàn cao. Tuy nhiên, vẫn có thể xuất hiện một số biến chứng như:
- Hội chứng quá kích buồng trứng.
- Đa thai (nếu chuyển nhiều phôi).
- Thai ngoài tử cung (hiếm gặp).
- Sảy thai hoặc các biến chứng thai kỳ tương tự thai tự nhiên.
Việc tuân thủ lịch tái khám và hướng dẫn của bác sĩ giúp phát hiện sớm và xử trí kịp thời nếu có bất thường.
Lựa chọn cơ sở hỗ trợ sinh sản
Bệnh viện và trung tâm hỗ trợ sinh sản có hệ thống phòng lab hiện đại, đội ngũ bác sĩ và chuyên viên phôi học giàu kinh nghiệm sẽ góp phần nâng cao hiệu quả điều trị.
Ngoài chất lượng chuyên môn, người bệnh cũng nên quan tâm đến quy trình chăm sóc, khả năng theo dõi lâu dài và sự phù hợp của phác đồ điều trị với tình trạng cá nhân.
AHC đồng hành cùng khách hàng trên hành trình IVF
Mỗi cặp vợ chồng có nguyên nhân hiếm muộn, điều kiện sức khỏe và mục tiêu điều trị khác nhau. Vì vậy, lựa chọn đúng phương pháp, đúng thời điểm và đúng cơ sở điều trị là những yếu tố quan trọng giúp tối ưu cơ hội thành công.
Với vai trò là đơn vị tư vấn và đồng hành trong lĩnh vực hỗ trợ sinh sản, AHC hỗ trợ khách hàng đánh giá hồ sơ y khoa, kết nối với các bệnh viện và chuyên gia IVF uy tín trong và ngoài nước, đồng thời xây dựng lộ trình điều trị cá nhân hóa phù hợp với từng trường hợp. Sự đồng hành xuyên suốt của AHC giúp khách hàng chủ động hơn trong quá trình chuẩn bị, tiết kiệm thời gian và đưa ra những quyết định phù hợp trên hành trình tìm kiếm cơ hội làm cha mẹ.
