Lấy tinh trùng là bước quan trọng trong quá trình đánh giá khả năng sinh sản của nam giới và thực hiện các phương pháp hỗ trợ sinh sản như bơm tinh trùng vào buồng tử cung (IUI) hoặc thụ tinh trong ống nghiệm (IVF). Một mẫu tinh trùng được lấy đúng quy trình sẽ giúp phản ánh chính xác chất lượng tinh trùng, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình xử lý và lựa chọn tinh trùng khỏe mạnh.
Nội dung bài viết
Tại AHC, khách hàng được tư vấn và đồng hành xuyên suốt hành trình hỗ trợ sinh sản, từ thăm khám, đánh giá sức khỏe sinh sản đến kết nối với các trung tâm IVF uy tín trong và ngoài nước. Đội ngũ chuyên gia sẽ hướng dẫn chi tiết từng bước, trong đó có quy trình lấy mẫu tinh trùng đúng chuẩn nhằm tối ưu hiệu quả điều trị.

Vì sao cần lấy tinh trùng đúng cách?
Trong các phương pháp hỗ trợ sinh sản như IUI và IVF, chất lượng mẫu tinh trùng ảnh hưởng trực tiếp đến quá trình đánh giá khả năng sinh sản cũng như hiệu quả thụ tinh. Nếu lấy mẫu không đúng hướng dẫn, tinh dịch có thể bị nhiễm khuẩn, thất thoát hoặc không phản ánh đúng chất lượng thực tế, từ đó ảnh hưởng đến việc lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
Cụ thể, việc lấy tinh trùng đúng cách mang lại những lợi ích sau:
- Đảm bảo chất lượng mẫu tinh trùng: Sau khi thu nhận, mẫu tinh dịch sẽ được xử lý để chọn lọc những tinh trùng có khả năng di động tốt và hình thái bình thường phục vụ IUI hoặc IVF. Mẫu ban đầu đạt chuẩn sẽ giúp quá trình chọn lọc hiệu quả hơn.
- Đánh giá chính xác khả năng sinh sản: Nếu mẫu tinh dịch bị rơi vãi, nhiễm khuẩn hoặc thời gian kiêng xuất tinh không phù hợp, kết quả xét nghiệm tinh dịch đồ có thể sai lệch, ảnh hưởng đến chẩn đoán và kế hoạch điều trị.
- Đáp ứng yêu cầu ở các trường hợp đặc biệt: Với những nam giới không thể xuất tinh hoặc gặp bất thường về đường dẫn tinh, việc lấy tinh trùng bằng các kỹ thuật chuyên sâu cần được thực hiện đúng quy trình để đảm bảo thu được tinh trùng đủ điều kiện sử dụng trong hỗ trợ sinh sản.
Chuẩn bị trước khi lấy tinh trùng
Quá trình sinh tinh diễn ra liên tục và kéo dài khoảng 72–90 ngày. Vì vậy, chất lượng tinh trùng không chỉ phụ thuộc vào thời điểm lấy mẫu mà còn chịu ảnh hưởng bởi tình trạng sức khỏe và lối sống của nam giới trong nhiều tuần trước đó.
Để có mẫu tinh trùng đạt chất lượng tốt, nam giới nên:
- Duy trì chế độ dinh dưỡng cân bằng, đầy đủ dưỡng chất.
- Ngủ đủ giấc, hạn chế thức khuya và làm việc quá sức.
- Giữ tinh thần thoải mái, tránh căng thẳng kéo dài.
- Hạn chế hoặc ngừng sử dụng rượu bia, thuốc lá và các chất kích thích.
- Thông báo với bác sĩ nếu đang sử dụng thuốc hoặc điều trị bệnh lý khác.
Bên cạnh đó, cần tuân thủ thời gian kiêng xuất tinh theo mục đích sử dụng mẫu tinh trùng:
- Đối với xét nghiệm tinh dịch đồ: Kiêng xuất tinh từ 2–7 ngày, lý tưởng nhất là 3–5 ngày.
- Đối với IUI hoặc IVF: Thời gian kiêng xuất tinh thường không nên quá 2 ngày, theo hướng dẫn của bác sĩ điều trị nhằm đảm bảo chất lượng tinh trùng phục vụ thụ tinh.
Lưu ý: Nam giới nên tuân thủ đúng hướng dẫn của cơ sở y tế vì thời gian kiêng xuất tinh có thể được điều chỉnh tùy theo từng trường hợp lâm sàng và phác đồ điều trị.
Cách lấy tinh trùng để thụ tinh nhân tạo

Trong hỗ trợ sinh sản, phương pháp lấy tinh trùng sẽ được bác sĩ chỉ định dựa trên tình trạng sức khỏe sinh sản của nam giới và mục đích sử dụng, như xét nghiệm tinh dịch đồ, IUI hoặc IVF. Mỗi kỹ thuật có chỉ định, quy trình thực hiện và ưu điểm riêng, nhưng đều hướng đến mục tiêu thu được mẫu tinh trùng đạt chất lượng tốt để phục vụ chẩn đoán và điều trị.
1. Lấy tinh trùng bằng cách xuất tinh tự nhiên (thủ dâm)
Đây là phương pháp được áp dụng phổ biến nhất nhờ đơn giản, an toàn, không xâm lấn và cho phép thu được mẫu tinh dịch gần với điều kiện sinh lý tự nhiên.
Quy trình thực hiện gồm các bước:
- Sử dụng lọ đựng tinh dịch vô trùng do cơ sở y tế cung cấp.
- Rửa sạch tay và bộ phận sinh dục trước khi lấy mẫu.
- Lấy mẫu tại phòng riêng theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
- Thu toàn bộ lượng tinh dịch vào lọ chứa và đậy kín ngay sau khi hoàn thành.
Lưu ý quan trọng:
- Không chạm tay vào mặt trong của lọ để tránh nhiễm khuẩn.
- Cố gắng thu toàn bộ lượng tinh dịch, đặc biệt là phần xuất tinh đầu tiên vì chứa nhiều tinh trùng nhất.
- Không sử dụng bao cao su thông thường để lấy mẫu vì có thể chứa chất diệt tinh trùng hoặc các thành phần ảnh hưởng đến chất lượng mẫu.
- Tránh lấy mẫu khi cơ thể quá mệt mỏi, căng thẳng hoặc đang mắc bệnh cấp tính nếu chưa có chỉ định của bác sĩ.
2. Lấy tinh trùng bằng thủ thuật PESA hoặc TESA
Đối với những trường hợp không thể lấy tinh trùng bằng xuất tinh tự nhiên, bác sĩ có thể chỉ định các kỹ thuật lấy tinh trùng trực tiếp từ mào tinh hoặc tinh hoàn. Phương pháp này thường được áp dụng cho nam giới bị tắc ống dẫn tinh, không xuất tinh được hoặc vô tinh do tắc nghẽn.
Các kỹ thuật thường được sử dụng gồm:
- PESA (Percutaneous Epididymal Sperm Aspiration): Chọc hút tinh trùng từ mào tinh bằng kim nhỏ qua da.
- TESA (Testicular Sperm Aspiration): Chọc hút tinh trùng trực tiếp từ tinh hoàn.
Đây là các thủ thuật xâm lấn tối thiểu, được thực hiện tại cơ sở y tế dưới gây tê hoặc gây mê theo chỉ định. Sau thủ thuật, người bệnh cần được theo dõi để đảm bảo an toàn và hạn chế biến chứng.
3. Vi phẫu Micro-TESE
Micro-TESE là kỹ thuật chuyên sâu, thường được chỉ định cho nam giới vô tinh không do tắc nghẽn, khi tinh hoàn vẫn còn khả năng sinh tinh nhưng số lượng tinh trùng rất ít và phân bố rải rác.
Trong quá trình thực hiện, bác sĩ sử dụng kính hiển vi phẫu thuật để tìm các ống sinh tinh có khả năng chứa tinh trùng, sau đó lấy trực tiếp mô tinh hoàn tại những vị trí phù hợp.
Ưu điểm của Micro-TESE gồm:
- Tăng khả năng tìm thấy tinh trùng so với các phương pháp chọc hút thông thường.
- Mở ra cơ hội thực hiện IVF cho nhiều trường hợp vô tinh không do tắc nghẽn.
Đây là kỹ thuật có độ phức tạp cao, đòi hỏi bác sĩ được đào tạo chuyên sâu cùng hệ thống trang thiết bị hiện đại. Thời gian thực hiện và hồi phục có thể kéo dài hơn so với PESA hoặc TESA.
Quy trình bảo quản và vận chuyển mẫu tinh trùng
Sau khi lấy mẫu, việc bảo quản và vận chuyển đúng quy trình có ý nghĩa quan trọng trong việc duy trì chất lượng tinh trùng.

Đối với mẫu lấy tại cơ sở y tế, người bệnh cần đậy kín nắp lọ ngay sau khi lấy và chuyển đến phòng xét nghiệm theo hướng dẫn của nhân viên y tế.
Nếu lấy mẫu tại nhà, cần lưu ý:
- Mang mẫu đến cơ sở y tế trong vòng 30–60 phút sau khi lấy.
- Giữ mẫu ở nhiệt độ gần với nhiệt độ cơ thể, tránh để quá nóng hoặc quá lạnh.
- Hạn chế rung lắc mạnh trong quá trình vận chuyển.
Việc bảo quản không đúng cách hoặc vận chuyển chậm có thể làm giảm khả năng di động, giảm sức sống của tinh trùng và ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm cũng như hiệu quả điều trị.
Lưu ý để đảm bảo kết quả chính xác

Để mẫu tinh trùng phản ánh đúng tình trạng sức khỏe sinh sản, nam giới nên:
- Tuân thủ đúng thời gian kiêng xuất tinh theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Không lấy mẫu khi cơ thể quá mệt mỏi hoặc căng thẳng kéo dài.
- Thực hiện đầy đủ các hướng dẫn của cơ sở y tế trong quá trình lấy mẫu.
- Lựa chọn bệnh viện hoặc trung tâm hỗ trợ sinh sản uy tín để đảm bảo quy trình lấy, bảo quản và xử lý mẫu đạt chuẩn.
Một mẫu tinh trùng đạt chất lượng không chỉ giúp bác sĩ đánh giá chính xác khả năng sinh sản của nam giới mà còn góp phần nâng cao tỷ lệ thành công của các phương pháp hỗ trợ sinh sản như IUI và IVF.
AHC đồng hành cùng khách hàng trong hành trình hỗ trợ sinh sản

Lấy tinh trùng chỉ là một trong nhiều bước của quá trình điều trị hiếm muộn. Để tối ưu cơ hội thành công, các cặp đôi cần được thăm khám đầy đủ, lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp và theo dõi bởi đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm.
AHC là đơn vị tư vấn và đồng hành trong hành trình hỗ trợ sinh sản, kết nối khách hàng với các bệnh viện và trung tâm IVF uy tín trong nước và quốc tế. Tùy theo từng trường hợp, AHC hỗ trợ:
- Tư vấn và đánh giá tổng thể tình trạng sức khỏe sinh sản của hai vợ chồng.
- Hướng dẫn chuẩn bị hồ sơ và quy trình điều trị phù hợp.
- Kết nối với đội ngũ bác sĩ và trung tâm hỗ trợ sinh sản uy tín, xây dựng lộ trình điều trị cá thể hóa.
- Hỗ trợ các thủ tục pháp lý cần thiết đối với từng trường hợp theo quy định hiện hành.
- Đồng hành xuyên suốt quá trình điều trị, giúp khách hàng tiếp cận giải pháp hỗ trợ sinh sản an toàn, khoa học và phù hợp với nhu cầu.
Nếu đang chuẩn bị thực hiện IUI hoặc IVF và cần được tư vấn về quy trình điều trị cũng như các bước chuẩn bị trước khi lấy tinh trùng, bạn có thể liên hệ AHC để được chuyên gia hỗ trợ và xây dựng lộ trình phù hợp với tình trạng của mình.




